Căn
cứ tình hình thực tiễn của Đảng và của đất nước, của thế giới, Hội nghị Trung
ương 4 khóa XI xác định 3 vấn đề cấp bách trong công tác xây dựng Đảng ta hiện
nay với mong muốn tạo ra những kết quả cụ thể rõ rệt để củng cố niềm tin của
cán bộ đảng viên và nhân dân.
Ba vấn đề đó là: Ngăn chặn, đẩy lùi
tình trạng suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận
không nhỏ cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp; Xây dựng
đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý, nhất là ở cấp Trung ương, đáp ứng yêu cầu của
sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế; Xác định rõ thẩm
quyền, trách nhiệm cá nhân người đứng đầu cấp ủy, chính quyền và mối quan hệ
với tập thể cấp ủy, cơ quan, đơn vị.
Ba vấn đề này không phải lần đầu
tiên Đảng ta đặt ra mà đã có nhiều cuộc vận động, nhiều chủ trương, nghị quyết
của Đảng trong nhiều năm, nhiều kỳ đại hội. Song kết quả vẫn chưa đáp ứng yêu
cầu, thậm chí có những vấn đề trở nên trầm trọng hơn như Tổng Bí thư Nguyễn Phú
Trọng đã khẳng định. Sở dĩ như vậy không phải chúng ta không bắt trúng mạch,
không chọn đúng và trúng vấn đề mà cơ bản chúng ta còn làm chưa tới tầm, tiến
hành không đồng bộ, riêng rẽ từng vấn đề, thiếu sự chỉ đạo tập trung, dứt mạch.
Nghị quyết Trung ương 6 lần 2 (khóa
VIII) chúng ta đặt ra cũng quyết liệt, tưởng như sẽ xoay chuyển được tình hình.
Song do nhiều nguyên nhân, kết quả không như mong muốn, vấn đề bị chìm sâu vào
im lặng và tình hình lại trở nên nghiêm trọng hơn.
Ba vấn đề Hội nghị Trung ương 4 khóa
XI nêu lên là trọng tâm, cấp bách, có mối quan hệ biện chứng với nhau. Trong đó
vấn đề thứ nhất là cốt lõi, xuyên suốt và cấp bách nhất. Giải quyết 3 vấn đề
này, chúng ta hy vọng sẽ có chuyển biến thật sự, Đảng ta sẽ vững mạnh hơn, các
tiêu cực và tệ nạn sẽ được ngăn chặn, đẩy lùi từng bước.
Để thực hiện 3 vấn đề cơ bản, cấp
bách của công tác xây dựng Đảng hiện nay, chúng ta có nhiều việc phải làm, song
cần tập trung những nhiệm vụ chính sau:
Một là, nhận diện thực trạng suy
thoái cụ thể của từng cán bộ, đảng viên đang diễn ra ở mỗi cấp, mỗi ngành, mỗi
tổ chức Đảng, chính quyền, đoàn thể.
Đây là công việc đối với từng con
người, từng cán bộ, đảng viên cụ thể đang sống và làm việc ở mỗi cơ quan, đơn
vị cụ thể. Vì thế biểu hiện suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống
biểu hiện ở mỗi người khác nhau, tác hại và phạm vi ảnh hưởng của nó với cuộc
sống cũng khác nhau. Người có trách nhiệm càng cao, giữ cương vị càng lớn, tác
hại của sự suy thoái càng rộng, càng nguy hiểm. Tổ chức Đảng, cơ quan, cấp ủy
nhận diện ai bị suy thoái, họ đang ở đâu, suy thoái về cái gì, suy thoái ở mức
độ nào, suy thoái như thế nào... cần được thẳng thắn chỉ ra để khắc phục. Nhân
dân, báo chí, các tổ chức quần chúng kịp thời phát hiện cán bộ, đảng viên suy
thoái và Đảng thật sự tôn trọng các ý kiến đó để nghiên cứu nghiêm túc, khách
quan, có thái độ và biện pháp giải quyết dứt điểm.
Điều cốt lõi và quyết định là sự
nhận diện suy thoái của mỗi cán bộ, đảng viên. Họ phải tự nhận diện được chính
mình đã, đang suy thoái về cái gì, suy thoái như thế nào, ngay cả những đảng
viên, cán bộ cao cấp. Người có chức vụ càng cao trong Đảng, trong chính quyền
càng phải gương mẫu làm việc này. Trước hết phải hỏi chính mình có suy thoái
không? Không nên cho rằng chỉ có sự suy thoái ở người khác, ở cấp dưới mình và
tự cho mọi việc làm của mình là đúng đắn, là chuẩn mực, là bất khả xâm phạm.
Sở dĩ việc ngăn chặn, đẩy lùi tình
trạng suy thoái đạo đức, lối sống trong một bộ phận cán bộ, đảng viên kém hiệu
quả là vì chúng ta nhận diện vấn đề này còn chung chung, thiếu cụ thể đã là nơi
ẩn nấp của những người vi phạm trong những đám mây mù mờ ảo, kéo dài.
Hai là, nhìn thẳng vào sự thật, trả
lời cặn kẽ những câu hỏi trăn trở, day dứt lâu nay về công tác xây dựng Đảng
kém hiệu quả mà Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đặt ra một cách thẳng thắn, nghiêm
túc trước Ban Chấp hành Trung ương.
Câu hỏi lớn đó là: Vì sao công tác
xây dựng Đảng được Trung ương rất coi trọng, đã có nhiều nghị quyết, chỉ thị
rất đúng, rất hay, nhiều cuộc vận động sâu rộng, nhưng kết quả vẫn chưa đạt yêu
cầu? Tình trạng suy thoái về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống, tệ tham
nhũng, lãng phí, hư hỏng trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, kể cả ở
cấp cao, chưa được đẩy lùi mà thậm chí ngày càng có chiều hướng nghiêm trọng
hơn, làm xói mòn lòng tin đối với Đảng?
Đây là câu hỏi có tầm quan trọng đặc
biệt đòi hỏi Ban Chấp hành Trung ương hiện nay có trách nhiệm đi sâu phân tích,
mổ xẻ, chỉ ra đúng căn nguyên để có biện pháp chữa trị hữu hiệu. Tất nhiên,
chúng ta không thể giải quyết toàn bộ mọi vấn đề ngay cùng một lúc nhưng cũng
không thể kéo dài tình trạng như hiện nay.
Tổng Bí thư cho rằng vấn đề chỉ có
thể được giải quyết khi từng đồng chí trong Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Ủy viên
Trung ương Đảng thật sự nhìn thẳng vào sự thật và thấy rõ trách nhiệm của mình
trong từng câu trả lời cho những câu hỏi ấy. Sở dĩ như vậy vì Trung ương là cấp
cao nhất của Đảng, nơi quyết định mọi chủ trương, đường lối quan trọng của Đảng.
Trung ương chuyển biến thì toàn Đảng chuyển biến để tiến bộ đi lên.
Ba là, xây dựng đội ngũ cán bộ, nhất
là người đứng đầu cấp ủy, chính quyền các cấp hiện nay.
Cán bộ là gốc của mọi công việc. Cán
bộ cũng là đảng viên, cũng không ngoài những vấn đề đặt ra cần giải quyết đã
nêu ở các phần trên. Đảng ta là Đảng cầm quyền, nên hầu hết cán bộ đều là đảng
viên. Đặc biệt đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý, nhất là ở cấp Trung ương đang
có những đòi hỏi rất cao mới đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa và
hội nhập quốc tế.
Thực tế một bộ phận trong họ suy
thoái về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống sẽ gây tác hại rất lớn trong
Đảng và trong xã hội đối với trước mắt và lâu dài. Nhất là với người đứng đầu
cấp ủy, chính quyền và cương vị của họ càng cao thì tai hại của sự suy thoái
càng lớn.
Từ lâu Bác Hồ và Đảng ta đã nhận rõ
ý nghĩa, tầm quan trọng của vấn đề này và có nhiều chủ trương, nghị quyết, chỉ
thị đề cao trách nhiệm người đứng đầu. Song thực tế vẫn xảy ra tình trạng suy
thoái ở không ít người đứng đầu mọi cấp. Xây dựng chỉnh đốn Đảng không thể để
tình trạng này kéo dài và còn kéo dài, còn tái diễn thì công tác xây dựng Đảng
sẽ không có kết quả. Chính vì thế, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đề nghị từng
đồng chí và toàn Ban Chấp hành Trung ương nhìn thẳng vào sự thật, đánh giá
khách quan đội ngũ cán bộ một cách nghiêm túc để sửa chữa, khắc phục những yếu
kém, từ những yếu kém nhỏ nhất đến những sai lầm, thiếu sót nghiêm trọng.
Tổng Bí thư đã xác định những việc
cần và có thể làm ngay là từng cán bộ, đảng viên, trước hết là từng đồng chí Ủy
viên Trung ương, Ủy viên Bộ Chính trị, Ban Bí thư tự giác, gương mẫu tự phê
bình, kiểm điểm nhìn lại mình, tự điều chỉnh mình, cái gì tốt thì phát huy, cái
gì xấu thì tự gột rửa, tự sửa mình; cảnh giác trước mọi cám dỗ về danh lợi, vật
chất, tiền tài, tránh rơi vào vũng bùn của chủ nghĩa cá nhân ích kỷ, tệ hại.
Toàn Đảng và nhân dân đang chờ đợi sự chuyển biến quan trọng này.
Sự gương mẫu của cán bộ, đảng viên
nói chung trước hết, trên hết là sự gương mẫu của Ban Chấp hành Trung ương, của
những người đứng đầu là phương thức và hiệu lực, hiệu quả lãnh đạo của Đảng, là
bài học luôn đúng với mọi thời kỳ và đặc biệt quan trọng trong giai đoạn hiện
nay thực hiện nền kinh tế nhiều thành phần gắn với thị trường định hướng xã hội
chủ nghĩa, hội nhập với thế giới.
PGS
- TS TRẦN QUANG NHIẾP
